Het moeilijkste aan communiceren is niet het gesprek. Het is dat ene ding waar je zelf steeds weer in trapt. Bij mij is dat de neiging om toch even mijn punt te maken. Bij jou is het misschien juist niets zeggen, of te snel toegeven, of pas thuis bedenken wat je had willen zeggen. Ik train mensen in Crucial Conversations, en dat is fijn, want daardoor blijf ik zelf met de stof bezig en houd ik mezelf scherp op mijn eigen gedrag. Maar makkelijk wordt het er niet van. Ik loop nog steeds vast in precies dezelfde patronen als iedereen. De sisu-mindset helpt me om het toch keer op keer weer aan te gaan.
Een flink ego
Daar zit het bij mij. Toch nog even duidelijk maken dat ik het bij het rechte eind had. Nog één zin erachteraan, nog één keer uitleggen waarom mijn versie klopt. En waarom eigenlijk? Blijkbaar een flink ego. Daar ben ik niet trots op en ik wil er vanaf, maar wegkijken helpt niet.
Verandering is stil
Het bijzondere is dat de training, de oefening hoorbaar is, maar de verandering is stil. Er is niemand die dát ziet.
Een training volgen kun je aanwijzen. Het oefenen ervan ook. En dan, de werkelijkheid. Je kent de theorie, je hebt geleerd wat je moet doen. En dan: het moment dat je beter je mond kunt houden, terwijl alles in je schreeuwt om gelijk, dat ziet niemand. Er is geen applaus, er komt geen bevestiging, en de ander weet niet eens dat er iets gebeurde. Vaak lukt het nog niet.
En dat is precies wat ik met sisu bedoel. Sisu is niet het resultaat en niet de trots achteraf. Het gaat om de moed vóórdat je er bent, voordat je ook maar zícht hebt op kans van slagen. Dit zit natuurlijk in communicatie, maar net zo goed in andere vormen. Denk aan een ijsbad, bungeejumpen, wat dan ook. Het gevecht speelt zich af in jezelf en is stil. Het is alleen van jou. Wil je schreeuwen, wil je je gelijk halen, gewoon doorgaan waar je mee bezig was? Lekker bij het bekende, en dus veilige blijven? Haha, join the club..
Over de stilte van deze veranderingen aangaan, en over de eenzaamheid die bij bij deze verandering komt kijken, schreef ik een aparte blog.
Sisu en veerkracht
Sisu wordt in het Engels meestal vertaald als grit of resilience, veerkracht, gewoon omdat er geen beter woord is. Maar veerkracht is iets wat je hebt, en sisu is iets wat je doet. Onderzoeker Elisabet Lahti noemt het een action mindset, en dat vind ik precies kloppen. Het begint waar je doorzettingsvermogen ophoudt, dus voordat je weet of het gaat lukken. En elke keer dat je die stap zet, bouw je aan jouw veerkracht.
Want iets doorleven alleen is, helaas, niet genoeg. Hoe heftig het ook is (geweest), het zegt helemaal niets over hoe je er weer uitkomt.
Waar het volgens mij om gaat is dat je steeds vaker iets aangaat. Dingen die je eng vindt, die je moeilijk vindt, die je absoluut niet natuurlijk afgaan, maar waarvan je weet dat ze je dichter bij je langetermijndoelen brengen. Dus blijf je oefenen. En hoe vaker je onderuitgaat, hoe sneller je weer opkrabbelt. Daar zit het hele mechanisme.
Daarmee is sisu ook niet star. Het is geen keiharde volharding waarbij je je vastbijt in je eigen gelijk. Het Fins kent daar zelfs een apart woord voor: paha sisu, slechte sisu, voor koppigheid die nergens meer toe leidt. Waar het wel om gaat is omgaan met de wereld om je heen en doorgaan, ook als alles tegen lijkt te zitten. Dat is iets flexibels, geen ijzeren wil. Meer over waar het woord vandaan komt en wat je ermee kunt staat in deze blog.
En ja, gezien waar dit begrip vandaan komt kan dat heel groots zijn. Lahti zegt er zelfs nadrukkelijk bij dat sisu niet gaat over de kleine ergernissen van een comfortabel leven, en noemt als voorbeeld dat je geen parkeerplek kunt vinden. Dat snap ik. Maar mijn mond houden terwijl ik vanbinnen schreeuw ZIE JE NOU WEL DAT WIST IK ALLANG gaat wat mij betreft niet over ergernis. Dat gaat over mijn eigen ego flink aanpakken. En dat is een gigantische uitdaging.
Zelf oefenen
Wil je hier zelf mee aan de slag, met je team of alleen? Crucial Conversations gaat precies over die momenten waarop het spannend wordt en je terugvalt in je patronen. Op deze pagina staat meer over de Effectiviteits- en Leiderschapstrainingen. Zie je wat er staat? Er staat niet: “communicatietrainingen” maar “effectiviteit” en “leiderschap“. Het gaat in deze trainingen dan ook niet om een simpel communicatietrucje. Het zijn trainingen waarbij je echt naar de kern gaat van wie jij bent en wat jij wilt bereiken. Vanuit dáár vertrek je. Sluit prachtig aan bij sisu, toch?
Je kunt de trainingen bij Epic People boeken voor zowel InCompany als Open Rooster. Wil je mij graag als trainer hiervoor? Dan kun je dat aangeven bij Epic People.
